common law Ne demek

Linguistik Analiz:

• Türkçe Çevirisi: Ortak Hukuk

• Kelimenin Bileşenleri:

  • “Common” (Ortak): Eski İngilizce kökenli olup, “ortak, genel” anlamına gelir. Kelime, “kimseye ait olmayan” ya da “herkese açık” anlamındaki “cōm” kelimesine dayanmaktadır.
  • “Law” (Hukuk): Eski İngilizce kökenli olup, “hukuk, hukuk kuralları” anlamına gelir. Bu terim, “yasa” anlamındaki “lagu” kelimesinden türemiştir.

• Gramer ve Yapısal İncelemeler: İngilizce’de “common law” ifadesinde “common” sıfatı “law” isimini nitelendirir. Sıfat-isim yapısı burada, bir tür tanım veya sınıflama oluşturmaktadır.

• Fonetik Telaffuz: /ˈkɒmən lɔː/ (İngilizce); alternatif yazımlar: 흔히 “kaman lo” şeklinde telaffuz edilmektedir.

Hukuki Açıklama:

• Tanımı: Common law, yazılı kanunların yanı sıra mahkeme kararları, örf ve adete dayanan hukukun yürütülmesi anlamına gelen bir hukuk sistemidir. Bu sistem, yargı kararları ve içtihatlar (yani daha önceki mahkeme kararları) aracılığıyla gelişmiştir.

• Önemi: Common law, çeşitli hukuk sistemleri içinde geniş bir uygulama alanına sahiptir. Özellikle Anglosakson hukuk sisteminde kullanılır ve içtihat hukuku olarak bilinen gelişim mekanizmasıyla mahkemelerin, daha önceki kararları göz önünde bulundurarak yeni kararlar almasını sağlar. Bu durum, hukukun sürekli olarak gelişmesine ve değişen sosyal koşullara uyum sağlamasına yardımcı olur.

• Kullanım Alanları:

  • Sözleşme Hukuku: Taraflar arasındaki anlaşmazlıkların çözümünde mahkeme kararları önemli bir yer tutar. Örneğin, bir mahkeme geçmişteki sözleşme uyuşmazlıklarından elde ettiği içtihatları kullanarak karar verir.
  • Ceza Hukuku: Ceza mahkemelerinde, daha önceki davalarla ilgili içtihatlar, suçlamaların nasıl ele alınacağını belirlemede önemli rol oynar.
  • Anayasa Hukuku: Anayasal normlar ve bireylerin haklarının korunmasında mahkeme geçmişi ve emsal kararlar anlam kazanır.

• Gerçek Dünya Örnekleri: İngiltere’de yapılan ilk içtihatlar, birçok Amerikan eyaletinde benzer durumlarda referans alınır. Örneğin, “Case of Ashby and White (1703)” davası, seçmenlerin haklarının korunmasında önemli bir örnek teşkil etmiştir.

• İlgili Terimler ve Kavramlar:

  • “Civil law” (Medeni hukuk): Ortak hukuk sistemlerinin karşıtı olan, yazılı kanunlara daha fazla vurgu yapan bir hukuk sistemidir.
  • “Precedent” (Emsal): Daha önceki mahkeme kararlarının mevcut davalar üzerinde nasıl bir etkiye sahip olduğunu ifade eder.

Sonuç olarak, “common law” terimi, hukuk sisteminin gelişiminde ve uygulanmasında kritik bir role sahiptir ve hukuk pratiğinde derinlemesine bir anlayış gerektiren önemli bir kavramdır.